Diyabetlilerin beklentileri
Diyabet & Diyabetle Yaşam

Diyabetlilerin Diyabet Hemşiresinden Beklentileri Nelerdir?

Diyabetlilerin diyabet hemşiresinden beklentileri çoğu zaman anlaşılmak, güler yüz ve içten bir yaklaşımdır.

Hemşirelik mesleği kariyer yolculuğumda uzun yılları geride bıraktım. Bu süreçte farklı hasta gruplarına hizmet verdim. Birçok insan tanıdım ve onların en özel, en duygusal ya da en çaresiz anlarının şahidi oldum. Diyabetli çocuk, ergen ve yetişkin bireylerle çalışmak ise meslek hayatımda bana ayrı anılar ve deneyimler kazandırdı.

Deneyimlerim ışığında bu yazımı, diyabetlilerin duygu ve düşüncelerine bir ses olabilme arzusu ve niyetiyle kaleme aldım. Umarım siz değerli okuyucularıma katkı sağlar.

Diyabetli ve Aileleriyle İlk Karşılaşma

Şimdi sizi usulca, hastane koridorlarına taşımak isterim. Hastanelerde nice yaşanmışlıkların hüzünlü hatıraları vardır. Bazen anne, bazen baba, kardeş, arkadaş, evlat ya da eş olarak hastanızla birlikte sizde misafir olabilirsiniz hastanelere yaşamınızın bir döneminde.

Ben bu deneyimi yaşadığımda bir hemşire gözüyle değil, bir anne ve bir hasta yakını olarak bakmıştım odamıza giren her meslektaşıma. Beklentim o süreçte sadece her birinden güler yüz ve içten bir yaklaşım olmuştu. O an birkez daha anlamıştım ki; eğer bir şekilde sorununuz nedeniyle hastanedeyseniz, ister hasta olun ister hasta yakını mutlaka ufak da olsa beklentiniz oluyor sağlık profesyonellerinden.

Düşünün ki, çocuğunuz var ve sağlık sorunları geliştiği için hastaneye getirmek zorunda kalıyorsunuz. Belki bir acil sedyesinin başucunda, belki bir yoğun bakım ünitesinin kapısında ya da bir klinik odasında çocuğunuzun tip 1 diyabet hastası olduğunu öğreniyorsunuz. Bir zaman sonra hekiminiz tarafından çocuğunuzun durumu hakkında size yapılan ilk bilgilendirmenin ardından, karmaşık duygular içinde buluyorsunuz kendinizi. Yaşamın tüm yükü üstünüze çökmüş gibi hissediyorsunuz belki. Oldukça çaresiz ya da güçsüz hissediyorsunuz belki de kendinizi. Hastanenin o soğuk duvarları üzerinize üzerinize geliyor gibi hissediyorsunuz kimbilir. Böyle anlarda diyabetli bir çocuğun ve ailesinin o an için öncelikli gereksinimleri; duygularını paylaşmak, olanı anlamak ve anlaşılmaktır.

Her birinin zihinlerinde yanıt aradığı birçok sorusu vardır. O an sadece içten bir yaklaşım bekler sizden hasta ya da hasta yakınları. Belki tarifsiz korku yaşıyorlardır. Kaygı düzeyleri yüksek, gergin ve üzgün olmaları ise muhtemeldir. Çocuk yorgun düşmüş ve durumun şaşkınlığındadır sadece. Tabii karşınızdaki çocuğun yaş durumuna göre o an ki tepkileri de değişebilir… Bir diyabet hemşiresinin deneyimiyle genellikle bu ve benzeri hikâyeler şeklindedir hastane koridorlarında ya da odalarında yaşananlar.

Evet… sizlere çocuk grubu tip 1 diyabetli hastalarımın ve ailelerinin çoğuyla, ilk tanışma anlarımdan bir yaşanmışlık alıntısıyla başlamak istedim satırlarıma. Bu gibi anlar insana yoğun duygular yaşatıyor hayatında. Tip 1 diyabet tanısı almış çocuk ve ailesiyle  o ilk tanışma ve karşılaşma anı öncesinde, hep bir heyecan hissetmişimdir. Heyecanımın nedeni genellikle aileyle ve çocukla o ilk konuşmama nasıl başlamalıyım acaba kaygısı olmuştur. O an tanışacağım annenin yerine hep kendimi koymuşumdur. Şu an ben ne hissederdim düşüncesiyle yaklaşırım her tanıdığım yeni anneye ya da bir hastaya. Genellikle de o ilk tanışma anında en doğru tutumun samimiyetle “Sizi çok iyi anlıyorum” mesajını verebilmekte saklı olduğunu deneyimlemiş biriyim.

İlk karşılaşmalar önemlidir. Diyabetli birey ya da yakınlarıyla ilk karşılaşmanız nasıl geçerse, sizi hep o an ki hisleriyle hatırlayacaklardır muhtemelen.

Diyabetlilerin diyabet hemşiresinden beklentileri arasında öncelikli olarak anlaşılmak ve içtenlik gelir.

Diyabetli Anlaşılmak İster

Her insan, etkileşimde olduğu karşısındaki kişi tarafından anlaşılmak ister. Anlamak ve anlaşılmak, güven duygusunu güçlendirir. Kalpten kalbe sağlam köprüler inşa eder. Böylece iletişim daha sağlıklı ve etkin olur. Diyabet hemşirelerinin hastalarıyla uyumunda en etkili anahtarlarıdır iletişim.

Diyabet hemşireleri, diyabetli ve yakınlarıyla daima etkileşim halindedir. Samimiyetle ve etkili dinlemek, bir hemşirenin hastasıyla kurduğu en güçlü bağdır. Diyabetli bireye bakım ve öz yönetim desteğinde bulunabilmek için, öncelikle onu doğru ve etkili dinlemesi gerekir. Diyabetliler anlaşıldığını hissettiğinde, sorunlarını da içtenlikle ve kapsamlı paylaşır.

Diyabet eğitimi ömür boyu süren bir süreçtir. Diyabetlilerle probleme dayalı bireysel görüşmeler, diyabet öz yönetim eğitimi ve desteğinin önemli yaklaşımlarındandır. Diyabet hemşireleri, diyabetlilerle mümkünse belli aralıklarla ve düzenli bireysel görüşme yapabilmelidir. Probleme dayalı görüşmelerde, diyabet hemşiresinin belirlediği sınırlarda diyabetlinin konuşmasına fırsat verilmeli ve güçlü sorular sorulmalıdır. İletişimin rotasını belirleyen genellikle hemşire olur. Diyabetlinin iletişimden beklentisi ise anlaşıldığını hissetmektir.

Diyabetli Özgün Bir Birey Olarak Görülmek İster

Her diyabetli kişisel, ruhsal, fiziksel ve toplumsal özellikleriyle özgündür. Tüm diyabetlilerin birey olarak beklentileri, gereksinimleri, sorunları, becerileri, güçlü ve zayıf yönleri farklıdır.

Diyabetlinin yaşı, cinsiyeti, eğitim düzeyi, mesleği, aile yapısı, yaşam tarzı, ekonomik ya da sosyo kültürel özellikleri, genel sağlık durumu gibi birçok faktör bireylerin beklentilerini ve gereksinimlerini etkiler.

Diyabet hemşireleri, her diyabetliye gereksinimleri doğrultusunda onun  bireyselliğine özgü yaklaşımda bulunmalıdır. Her diyabetli birey özeldir ve özel olduğunu gönülden hissetmek ister.

Diyabetli Öz Güveninin Korunmasını İster

Diyabet ömür boyu süren ve yaşam kalitesini etkileyen bir hastalıktır. Diyabetli bireyin diyabetle sağlıklı bir yaşam için diyabet yönetiminde sorumluluk üstlenmesi gerekir. Diyabet hemşireleri diyabet öz yönetim eğitim ve desteğinde, bireyin öz bakım becerisi kazanmasına önemli katkı sağlar.

Diyabetli bireyin öz bakım sorumluluklarını yerine getirebilmesinde kendine olan güven duygusu önem taşır. Bu nedenle diyabetli her koşulda, öz güveninin korunması amacıyla desteklenmelidir. Diyabetlinin öz güvenini korumak amacıyla hangi yaklaşımlar sergilenebilir:

  • Diyabetlinin kendini zayıf bulduğu yönlerinden çok, güçlü yönlerine odaklanması sağlanmalı.
  • Diyabetlinin yaşamında doğru ve ulaşılabilir hedefler belirlemesine destek olunmalı.
  • Diyabetlinin kişisel bakımını koruması sağlanmalı.
  • Diyabetlinin sağlıklı yaşam alışkanlıkları kazanması ya da sürdürmesi desteklenmeli.
  • Diyabet yönetiminde diyabetliye motivasyon desteği sağlanmalı.
  • Diyabetli bireyin diyabetle yaşamda öz disiplinini güçlü tutmasına destek olunmalı.
  • Diyabetlinin, yaşamında diyabetiyle bir ömür dostluk kurmasına yardımcı olunmalı.

Diyabetli Beklentilerinin Karşılanmasını İster

Diyabetli bireyin, mutlaka diyabet hemşiresiyle ilk tanışma anından itibaren karşılanmasını arzu ettiği beklentileri olacaktır. Uzun yıllardır diyabetlilerle çalışan bir sağlık profesyoneli olarak, şunu sizlere söyleyebilirim ki; diyabetle yaşamın zorluklarında bir diyabetlinin hayatına dokunmak, onu dinlemek, anlamak ve destek olmak biz diyabet hemşirelerinin mesleki doyumunu arttıran önemli yaklaşımlarımızdır.

Fotoğraf  Priscilla Du Preez ve Unsplash

Diyabet takip, tedavi ve bakım sürecinde diyabetli ve yakınlarıyla iş birliği içinde olunursa ancak başarı sağlanır. Diyabetli bireyle iş birliği içinde olabilmenin yolu, diyabetlinin beklentilerini anlamaktan geçer. Tabii ki şunu atlamadan geçemeyeceğim, diyabetli bireyin de kendi beklentilerinin farkında olması, diyabet hemşiresiyle ve diyabet sağlık bakım ekibiyle iş birliği içinde olmayı gönülden arzu etmesi gerekir.

Diyabetlilerin diyabet hemşiresinden beklentileri nelerdir? Bunu bilen ve onları her daim anlamaya özen gösteren bir sağlık profesyoneli olarak, diyabetlilerin duygularına tercüman olabilmişimdir umarım.

Sevgiyle ve sağlıkla kalın.

Diyabetlilerde davranış değişikliğinin önemiyle ilgili yazıma ayrıca göz atabilirsiniz. https://senayzuhur.com/2020/05/19/diyabette-davranis-degisikliginde-basari/

Uzm. Hem. Şenay Zuhur

Kapak fotoğrafı Stephen Wood ve Unsplash aracılığıyla

Sorumluluk Reddi Beyanı: Bu sitede sunulan içerikler ve materyaller sadece bilgilendirme amaçlıdır. Paylaşımlar tıbbi hizmet, tıbbi talimat veya tıbbi öneri olarak anlaşılmamalıdır. Bu sitede yer alan bilgilerin hiçbiri, sağlık uzmanları ile yapılan görüşmelerin yerini almayı amaçlamamaktadır. Bu nedenle; sağlıkla ilgili her türlü gereksinimiz için mutlaka hekim, hemşire, diyetisyen, eczacı ya da ilgili diğer sağlık uzmanlarına danışmanız ve tavsiyelerine uymanız önemlidir.